Categorieën
Burgemeester

Aloïs Karel Louis Lamot

Burgemeester van 1921-1926

Voorganger: Gustaaf Bernard Emiel Van Reeth
Opgevolgd door August Frans De Schutter
Overzicht alle burgemeesters

Katholiek
°Boom 13 december 1867
X Boom op 14 oktober 1891 met Emilie Van den Bril
+Zemst 24 april 1943
Zoon van Willem Edward en Joanna Constantia Lamot

Gemeenteraadsverkiezing van 24 april 1921:
Het algemeen enkelvoudig stemrecht was van kracht.
De drie traditionele partijen traden in het strijdperk.
Werden verkozen: 7 katholieken, 6 socialisten en 2 liberalen.

De absolute katholieke meerderheid, die sedert 1888 bestond, werd gebroken. Na langdurige besprekingen en vele incidenten vormden katholieken en liberalen een bestuursmeerderheid. De drie  schepenambten zouden verdeeld worden onder de drie partijen. Bijgevolg werd ook oppositielid De Schutter Frans, socialist, verkozen tot schepen. Ontstemd over het bestuursakkoord weigerde hij de eed af te leggen. Het raadslid met de meeste anciënniteit werd dienstdoende schepen en bleef dit gedurende de ganse bestuursperiode. De katholiek Lamot Louis, brouwer, werd burgemeester (tot en met 1926).1Groeten uit Boom, A. Vinck

Afgaande op de uitslag van de voorafgaande parlementsverkiezing, zouden de katholieken het moeilijk hebben hun meerderheid te behouden. De liberale partij, innerlijk verdeeld, kreeg echter de hardste klappen: ze viel van 7 op 2 vertegenwoordigers terug; de katholieken verloren 1 zetel en de socialisten traden met 6 leden door de grote poort de raadzaal binnen. Desondanks waren ze teleurgesteld. Ze kwamen amper achtenveertig stemmen tekort om de absolute meerderheid te behalen. In zitting van de gemeenteraad van 9 juni 1921 legden de nieuw verkozen gemeenteraadsleden de eed af.

De vergadering werd voorgezeten door het eerst in rang zijnde raadslid Arthur Van Reeth, die verklaarde “dat de liberale partij ten vurigste verlangt dat er vertegenwoordigers van de drie partijen in het Schepencollege zetelen”. De onderhandelingen om een coalitie te vormen, verliepen echter zeer stroef. De drie partijen aasden op de burgemeestersjerp. Het werd een verwarde toestand, zeker toen de twee liberale raadsleden De Winter en A. Van Reeth hun ontslag indienden, “omdat ze niet akkoord waren met de besluiten door de Liberale Vereeniging genomen “(GR. 27 januari 1922).

Eén werd vervangen, de andere -Dr. Arthur Van Reeth- niet.
De wettigheid ervan werd door de socialisten betwist. De ene maal verliet de socialistische fractie uit protest de zaal, zodat er geen meerderheid meer was om te beraadslagen; een andere maal waren het de katholieken die de deur kwaad achter zich toesloegen. De 3de en volgens de gemeentewet beslissende gemeenteraad van 17 augustus 1921 verliep in een woelige atmosfeer. De socialisten zwaaiden met wetboeken, omdat een ontslagnemend raadslid nog steeds niet was vervangen. Omdat het duidelijk bleek dat ze voor dovenmansoren argumenteerden, verlieten ze andermaal de zitting. De acht blijvende raadsleden -7 katholieke en 1 liberaal verkozen 3 schepenen: de katholiek Hubert Mampaey als eerste schepen; de socialist Frans De Schutter als tweede schepen en de ontslagnemende liberaal Arthur Van Reeth als derde schepen. De katholieke brouwer Louis Lamot werd benoemd tot burgemeester van Boom bij koninklijk besluit van 15 november 1921.2Van de Oudheid tot het jaar 2000, A. Vinck

De Lamotlei werd genoemd naar de brouwerij Lamot en verwijst zo onrechtstreeks naar de vijfde burgervader.

Categorieën
Burgemeester

Gustaaf Bernard Emiel Van Reeth

Burgemeester van 1887-1921

Voorganger: Charles Louis Verbeeck
Opgevolgd door Louis Lamot
Overzicht alle burgemeesters

Katholiek
°Boom 27 november 1842
X Boom op 30 mei 1870 met Maria Angelica Steenackers
+Boom 3 januari 1923
Zoon van Alexander Franciscus en Maria Elisabeth Verstrepen

Ondanks de liberale meerderheid in de gemeenteraad, benoemde de Koning, op voordracht van Thonissen1Jean Joseph Thonissen (Hasselt, 10 januari 1816 – Leuven, 17 augustus 1891) was een Belgisch rechtskundige, volksvertegenwoordiger en minister voor de Katholieke Partij., minister in een homogene katholieke regering, de katholiek Emile Van Reeth tot burgemeester van de gemeente Boom2KB van 17 juni 1887. De aanstelling werd fel gecontesteerd door de liberalen. Zelfs een proteststoet met 1200 deelnemers kon niets aan de toestand veranderen3Gazet van Willebroek, 3 juli 1887.

De steenbakkersbaas Emile Van Reeth werd op 12 juli 1896, na de tweede stemronde, verkozen tot volksvertegenwoordiger op de lijst van de Meetingpartij (archief provinciebestuur)4De Meetingpartij was een politieke partij die zich tegen de Belgische regering keerde en die in de stad Antwerpen een meerderheid had tussen 1862 en 1872. Achtergrond van het succes was de Antwerpse onvrede met de Belgische onafhankelijkheid, die zeer nadelig was voor de Antwerpse haven. De ergernis van de opkomende Vlaamse Beweging tegen het Franstalige bewind speelde zeker ook een rol.(bron: Wikipedia). Hij legde zijn eed in het Nederlands af, toen een uitzonderlijk iets. Vier jaar later werd hij niet rechtstreeks herkozen, maar trad in 1902 als plaatsvervanger opnieuw in de Kamer. Hij bleef volksvertegenwoordiger tot 19 april 19195schrijven van 13 mei 1998 van de Studie- en Documentatiedienst van de Kamer van Volksvertegenwoordigers.

Bij het uitbreken van de oorlog in 1914 vluchtte burgemeester E. Van Reeth naar het buitenland. Een intercommunale commissie stelde Jan Lemmens, griffier van het vredegerecht, aan als dienstdoende burgemeester. In november 1914 nam Lemmens ontslag en werd als dienstdoende burgemeester vervangen door Dr. Jules Meyers. Na de wapenstilstand in november 1918 wenste E. Van Reeth, wegens gezondheidsredenen, zijn ambt niet uit te oefenen. Dr Meyers bleef bij gevolg dienstdoende burgemeester tot in 1921.6Van de Oudheid tot het jaar 2000, A. Vinck

Gemeenteraadsverkiezing van 18 oktober 1903:
Door de aangroei van de bevolking werd het aantal raadsleden verhoogd met 2 (15 in plaats van 13). In 1903 moesten zeven leden van de raad (de helft van 13) zich aan een herkiezing onderwerpen, m.a.w. 9 van de 15 mandaten stonden op het spel. Twee lijsten verschenen voor de kiezer: een katholieke en een kartellijst. Op de kartellijst stonden volgende kandidaten: 4 liberalen, 2 christendemocraten (Daensisten) en 3 socialisten. Door zich te verenigen hoopten de kartellisten de katholieke meerderheid te breken. Hun plan mislukte. De katholieken behaalden de volstrekte meerderheid. Zetelverdeling: 12 katholieken, 3 liberalen. Van Reeth Emile bleef burgemeester.

Gemeenteraadsverkiezing van 20 oktober 1907:
Zeven mandaten (4 katholieke en 3 liberale) zijn aan hernieuwing toe. Drie partijen namen deel: katholieken, liberalen en socialisten. Geen enkele partij haalde de volstrekte meerderheid. De evenredige verdeling werd toegepast. 4 katholieken en 3 liberalen werden herkozen. Zetelverdeling ongewijzigd: 12 katholieken en 3 liberalen.
Van Reeth Emile bleef burgemeester.

Gemeenteraadsverkiezing van 15 oktober 1911:
Acht mandaten (alle in het bezit van de katholieke partij) van de 15 dienden hernieuwd te worden. De drie traditionele partijen namen aan de stemming deel. Geen enkele behaalde de volstrekte meerderheid. De evenredige verdeling werd toegepast. 4 katholieken en 4 liberalen werden verkozen. Zetelverdeling: 8 katholieken en 7 liberalen.
Van Reeth Emile bleef burgemeester.

Door het uitbreken van de oorlog in 1914 hadden er geen verkiezingen
plaats in 1915. De gemeenteraadsverkiezing van 1919 werd verdaagd.7Groeten uit Boom, A. Vinck

De Emile Van Reethstraat werd genoemd naar de vierde burgervader.

Categorieën
Burgemeester

Carolus Ludovicus Verbeeck

Burgemeester van 1876-1886

Voorganger: Joannes Servatius Tuyaerts
Opgevolgd door Gustaaf Bernard Emiel Van Reeth
Overzicht alle burgemeesters

Liberaal
°Boom 17 augustus 1840
X Boom op 10 september 1866 met Desideria Regina Mannekens
+Boom 9 mei 1915
Zoon van Petrus Cornelius en Joanna Catharina De Kock

Louis Verbeeck werd geconfronteerd met de hevige schoolstrijd die tussen 1879 en 1884 woedde. De liberale partij was in die periode te Boom oppermachtig. Zij werkte plaatselijk volop mee aan de systematische uitvoering van het nationale liberale partijprogramma dat gericht was op de laïcisering of verburgerlijking van de Staat1“Het nieuwe België – Andere Belgen”, door Marc Platel. De gemeenteraadsverkiezing van 1881 verliep zonder merkbare strijd. Alle liberalen werden verkozen verklaard. Een kentering in de plaatselijke machtsuitoefening deed zich voor, toen enkele ijvervolle katholieken de Kring der Gemeentebelangen stichtten. Ze gaven een plaatselijk tijdschrift Gazet van Boom uit en begonnen met het voeren van een bestendige politieke propaganda. De liberalen reageerden via De Rupelbode, Weekblad voor Boom en Omstreken. Het werd een fanatieke strijd tussen de twee partijen.

De gemeenteraadsverkiezing van 1884, toen voor het eerst het capacitaire stemrecht2Met de wet van 1883 werd “capacitair” stemrecht ingevoerd, dat betekent dat mannen die bepaalde functies met verantwoordelijkheden uitoefenen of die slagen in een verkiezingsexamen ook stemrecht krijgen en op de lijsten mogen staan. Zo zetten kandidaten uit de arbeidersklasse hun eerste stappen in de politiek. Bron: Schaarbeek 1030 werd toegepast, kondigde zich zeer spannend aan. Er waren 843 kiesgerechtigden, waaronder een tweehonderdtal nieuwe bekwaamheidskiezers. In de eerste stemronde werden 4 katholieken en 6 liberalen rechtstreeks verkozen. De liberale voorman oud-burgemeester Tuyaerts werd gewipt. Drie zetels kwamen in ballotage3 ‘herstemming’ of ’tweede stemronde’ (wanneer iemand bij de eerste stemronde niet het vereiste aantal stemmen heeft gehaald). Ze werden alle door de liberalen ingepalmd, zodat de verhouding in de gemeenteraad nu werd: 9 liberalen tegen 4 katholieken. De liberalen noemden hun vier politieke tegenstrevers smalend het kaartspel. Louis Verbeeck diende In 1886 “om reden van zijnen gezondheidstoestand zijn ontslag in als burgemeester4jaarverslag Sch.C. 1886 . Het werd aanvaard bij koninklijk besluit van 5 april 1886. Hij bleef zetelen in de gemeenteraad en werd tot schepen verkozen. Toen kregen de liberalen een koekje van eigen deeg….5Van de Oudheid tot het jaar 2000, A. Vinck

De Louis Verbeeckstraat werd genoemd naar de derde burgervader.

Categorieën
Burgemeester

Joannes Servatius Tuyaerts

Burgemeester van 1848-1876

Voorganger: Franciscus Gerardus Verelst
Opgevolgd door Carolus Ludovicus Verbeeck
Overzicht alle burgemeesters

Liberaal
°Boom 1 juni 1811
X Boom op 21 augustus 1841 met Maria Henriëtta Constantia Best
+Boom 23 januari 1890
Zoon van Egidius en Maria Theresia De Proft

Met de gemeenteraadsverkiezingen van 18 oktober 1848 veroverden vier liberalen een zetel. De katholieken bezaten de meerderheid in de raad. Desondanks benoemde de Koning, op voordracht van Rogier, minister in de homogeen liberale regering, de liberaal advocaat Tuyaerts tot burgemeester van de gemeente Boom.

De aanstelling werd fel gecontesteerd door de katholieken. In 1855 veroverden de liberalen de absolute meerderheid in de gemeenteraad en behielden die onafgebroken gedurende 35 jaar. In 1876 gaf Tuyaerts ontslag als burgemeester en werd opgevolgd door zijn partijgenoot Carolus Verbeeck, die benoemd werd bij koninklijk besluit van 21 januari 1876.1Van de Oudheid tot het jaar 2000, A. Vinck

De Tuyaertsstraat (voordien bekend als Nieuwstraat) in het centrum werd naar de tweede burgervader genoemd.

Categorieën
Burgemeester

Franciscus Gerardus Verelst

Burgemeester van 1830-1848 (Aangesteld door het Voorlopig Bewind
Vanaf 30 okt. 1830.)

Opgevolgd door Joannes Servatius Tuyaerts
Overzicht alle burgemeesters

Katholiek-Unionist
°Boom 23 september 1787
Gehuwd te Aartselaar op 13 juli 1818 met Joanna Maria De Weerdt
+Boom 10 oktober 1851
Zoon van Franciscus en Maria Elisabeth Eyckmans

De maalder Francis Verelst -katholiek gelovig unionist-was onmiddellijk na de onafhankelijkheid door de minister tot burgemeester van Boom benoemd. Er werden reeds op 30 oktober 1830 gemeenteverkiezingen ingericht onder toezicht van de “Burgerwacht”. Deze eerste gemeenteraadsverkiezingen werden in Boom geleid door een Brussels-Booms zakenman en major bij de burgerwacht, Major Fleury-Duray. Hij was daartoe door het Voorlopig Bewind aangeduid. Deze man bezat sinds 1829 een scheepstimmerwerf te Boom. Ze was nog volop in uitbouw, maar er werkten toch al zo’n 100 werknemers! In het notulenboek van de gemeenteraad vonden wij voor de eerste maal zijn handtekening als burgemeester onder het verslag van de zitting van 9 november 1830. De functie van burgemeester had toen kennelijk minder om het lijf dan in de moderne tijden. In 1846 vroeg de brigadier van de maréehaussée aan het gemeentebestuur om twee versleten lakens te vervangen.

De burgemeester begaf zich naar de gendarmerie om na te gaan of de nieuwe lakens wel nodig waren. En dat waren ze, want het schepencollege besliste op 13 mei 1846: “twee paar slaaplakens ten dienste der brigade te doen maken”.1Bron: Van de Oudheid tot het jaar 2000, A.Vinck en JB Ten Boome 1994

Toch dient opgemerkt te worden dat er tijdens het begin van zijn bestuursperiode er zich vrij grote problemen stelden: de inkwartiering van het Franse leger (1832), dat ons ter hulp kwam bij de inval der Hollanders, was een zeer zware belasting voor de gemeente. In de nieuwe gebouwen van de ‘armenschool’ (die nog niet in gebruik waren genomen als school) werden de gekwetste militairen verzorgd. De Hospitaalstraat (in 1831 bekend als nieuwe Kerkstraat2Gemeenteraad 10 januari 1831: Toelating inrichting huidevetterij en beenhouwerij Van Crombruggen, staande in de ‘Nieuwe Kerkstraat'(digitaal archief Ten Boome GR 1818-1836) dankt er haar naam aan. Het zware vervoer van de kanonnen zorgde ook voor onnoemelijk veel schade aan de bestrating. Ook stak er in 1832 een cholera epidemie de kop op die vele levens eiste. Om de talrijke zieken te kunnen opvangen werd de Sint-Anna kapel tijdelijk ingericht als hospitaal.

De Frans Verelststraat werd naar de eerste burgemeester genoemd.

 

Jaarboek 2016

Overzicht alle jaarboeken

  • Marc Van de Velde 27 februari 1943 – 24 maart 2016
  • In memoriam: Marc Van de Velde
  • Ten Boome vindt nieuw onderkomen in de Dekenij
  • Toespraak Marc Verlinden, voorzitter Ten Boome
  • Toespraak schepen van cultuur Inge De Ridder
  • Toespraak van burgemeester Jeroen Baert
  • De laatste hondenslachter
  • Herinneringen aan Peer den Haring
  • Ons oorlogskookboekje
  • De Kortestraat
  • Jonge mannen van Boom afkomstig, opgeëist door Duitsland tijdens de 1ste Wereldoorlog
Categorieën
Beroemde Bomenaars Burgemeester Film

BEGRAFENIS EREBURGEMEESTER GERARD DE FRÉ

Terug naar index Films

Op 15 mei 1998 werd ereburgemeester Gerard De Fré begraven op het ereperk van de Boomse begraafplaats. Hij was van 1977 tot 1985 burgemeester van Boom.

De film is een onderdeel van het jaarjournaal 1998 dat werd samengesteld door filmclub Bocam (nu BFS).  De originele videofilm maakt deel uit van het gemeentelijk filmarchief en wordt bewaard bij de Geschiedkundige Studiegroep Ten Boome vzw.

 

Categorieën
Artikels jaarboeken Burgemeester Cultuur

Boomse straatnamen

Terug naar overzicht jaarboek 1994-1995

Lezing op 25/10/94
door Louis SOMERS (°1924 +2012)

(Foto: Franciscus Verelst, eerste Boomse burgemeester FAB 8022)